Metopozaur

Metoposaurus diagnosticus krasiejowensis (Sulej, 2002)

Innym rodzajem płazów występujących w Krasiejowie są metopozaury. Występujące w Krasiejowie szczątki kostne należą do gatunku Metoposaurus diagnosticus krasiejowensis. Jest on podobny do gatunku znanego z Niemiec, ale pewne różnice w budowie czaszki pozwoliły wyróżnić płaza krasiejowskiegojako odrębny podgatunek. Były to zwierzęta drapieżne, co najmniej półwodne. Świadczą o tym silnie rozwinięte kanały linii bocznej na czaszce. Szczególną cechą metopozaurów jest przesunięcia oczodołów do przodu czaszki. Ułatwiało to zapewne widzenie w nieprzejrzystej wodzie. Kończyny miały słabe i miednicę w znacznej części chrzęstną, z trudem, więc poruszały się po lądzie. Patrząc na głowę metopozaura z boku nie widzi się oczodołów, czaszka jest wyjątkowo płaska, dominuje natomiast szeroka żuchwa. Żadne inne płazy nie miały tak rozbudowanego pancerza na piersi. Spełniał on prawdopodobnie rolę obciążnika zapobiegającego wypychaniu przez wodę i umożliwiającego przebywanie przy dnie zwierzęciu płucodysznemu. Metopozaury miały mniej szczęścia od fitozaurów i znikły z areny dziejów wraz z nastaniem nieco bardziej suchego klimatu. Największy z osobników znalezionych w Krasiejowie, o długości czaszki 47 cm, miał całkowitą długość ciała około 2 m. Zwykle towarzyszyły one wczesnym fitozaurom i razem pojawiły się w zapisie kopalnym wraz ze światową ekspansją środowisk jeziornych. Bezpośredni przodkowie metopozaurów pozostają nieznani.

 

Sulej, T. 2002. Species discrimination of the Late Triassic temnospondyl amphibian Metoposaurus diagnosticus. Acta Palaeontologica Polonica 47: 535-546.